Inloggen

Bitloos rijden Is het verantwoord en waarom zou je het doen?

image
Onze Arabische merrie Baladeika heeft vroeger al diverse keren gezorgd voor heel enge, ongecontroleerde situaties. Het is een vrij heftig paard, ze was met bit beslist niet goed te houden en spurtte er meermaals met haar kaken strak op elkaar geklemd keihard vandoor. Wij hebben destijds gezien dat het bit geen nut had om haar te kunnen controleren, we zijn toen begonnen met Parelli Natural Horsemanship en na korte tijd was en is Baladeika heel goed, gecontroleerd en ontspannen te rijden op slechts een simpel halster (stalhalster of touwhalster maakt niet uit). Ze vindt het rijden duidelijk veel leuker dan vroeger met bit, toen rende ze altijd in rengalop naar huis en wilde niet van huis weg, nu doet ze net zo lief van huis áf een spetterende rengalop, maar dat doet ze dan gelukkig wel alleen als wij erom vragen ;-) Het rijden is nu plezierig voor zowel haar als voor ons!

Steeds vaker zie je ze: mensen die met een bitloze optoming op hun paard rijden. Kan dat wel verantwoord? Hebben die mensen toevallig een supermak paard, of is er iets anders aan de hand?

Voorwoord

Deze pagina hebben wij begin 2005 al op Paard Natuurlijk geplaatst, de pagina is nog steeds actueel maar we zijn verheugd te kunnen vertellen dat sinds het verschijnen van deze pagina het bitloze rijden hele grote sprongen vooruit heeft gemaakt. Inmiddels hebben talloze mensen in de praktijk bewezen dat het, met de juiste manier van aanpak, heel erg goed te doen is om bitloos te rijden met paarden. In ontzettend veel gevallen gaat het zelfs direct al veel beter dan met bit (na het lezen van dit door Professor Dr. W. R. Cook geschreven boek "Metaal in de Mond" zul je volledig begrijpen waarom!). Mensen hebben bijzonder goede resultaten geboekt met hete, niet te houden, stressvolle volbloeden maar ook met drammerige, zichzelf sterk makende koudbloeden en alles wat daar tussen in zit. Onder het zadel en voor de kar, recreatief én in de sport.

Onze website bezoekers hebben al heel wat leuke bitloze fotoreportages op de site geplaatst. Er zijn inmiddels zelfs meerdere websites gemaakt speciaal over bitloos rijden. Bitloos rijden is de nieuwe normaal!

Waarom bitloos?

Misschien moeten we de vraag eerst eens omkeren: Waarvoor hebben we een bit nodig?

Communicatie

Om niet als een willoze passagier op de rug van het paard te zitten hebben we een communicatiemiddel nodig: we zullen het paard onze wensen ten aanzien van de te kiezen richting en snelheid kenbaar moeten kunnen maken.

Voor deze broodnodige communicatie zijn in de loop der eeuwen talloze methoden bedacht, varierend van lichaamstaal, stemcommando's, diverse bitloze oplossingen, tot natuurlijk uiteindelijk het bit in al zijn varianten. Is het een beter dan het ander? Zolang het om communicatie gaat eigenlijk niet, net zo min als dat Nederlands meer of minder geschikt zou zijn voor communicatie dan Engels, of zelfs gebarentaal. Zolang beide partijen dezelfde taal beheersen gaat alles prima.

De voorbeelden dat elke taal geschikt kan zijn om met het paard te communiceren zijn talrijk. Er zijn vele mensen die fijntjes kunnen demonstreren dat ze zonder mechanische hulpmiddelen niet alleen op hun paard kunnen rijden maar zelfs tot hoge-school-kunstjes in staat zijn, zoals de piaffe op een paard zonder enige optoming.

Dwangmiddelen

Communicatie ok, maar wat nou "als hij niet meewerkt?"

Zeker in deze moderne tijd zijn we eraan gewend geraakt dat we alles onder controle hebben. Het is ondenkbaar dat je in de auto op de rem trapt maar dat het ding niet thuis geeft, en als het je overkomt blijkt het een zeer beangstigende ervaring te zijn. Zaken die zich aan onze controle kunnen ontsnappen boezemen ons enorme angst in: "verlies van controle" is voor de meeste mensen het meest angstwekkende wat ze kan overkomen.

Behoud van controle is dus essentieel. Om de controle te kunnen behouden vervallen we, door allerlei psychologische en evolutionaire achtergronden, al snel in het willen toepassen van "dwang". Het bit lijkt daartoe het geëigende middel te zijn, en de commercie springt hierop gretig in, getuige het assortiment aan bitten wat je in de gemiddelde ruitersportzaak aantreft. De meeste bitten zijn voorzien van "controleverhogende" aanpassingen, zoals hefbomen en dergelijke.

Paarden zijn echter geen dieren die zich gemakkelijk overgeven aan dwang; ze blijken, eveneens door evolutionaire achtergronden, lijnrecht tegen dwang te willen ingaan. Dat talloze paarden zich aan de controle van het bit weten te onttrekken is bovendien ook geen geheim meer. De vraag is dan ook of het bit, toegepast als dwangmiddel, wel voldoet. En als het bit zo slecht als dwangmiddel werkt, moet je het dan nog wel gebruiken om je rijtechnische problemen op te lossen?

Inmiddels is gebleken dat je rijtechnische problemen beter op andere manieren kan oplossen dan met dwangmiddelen. Op onze pagina over desensibilisatie staat hoe je het vluchtgedrag van je paard kan verminderen, en op onze pagina's over wijken-voor-druk en de One Rein Stop staan wat ideetjes over hoe je je paard leert "te gehoorzamen" en zelfs in panieksituaties tot stoppen kan bewegen. Zonder bit.

En nee, wij (auteurs van dit artikel) hebben geen makkelijk praten. We hebben een draver die van de renbaan komt en met een bit niet of nauwelijks was te stoppen, onze andere paarden zijn vluchtachtige arabieren en of kruisingen van beide. Deze paardenstoppen betrouwbaarder op een halster dan op een bit, hoe dit werkt kun je lezen op onze pagina over de One Rein Stop.

Nadelen van het bit

Goed, het kan dus wel zonder bit, maar waarom zou je zonder bit gaan rijden?

image

Vraagje: Je stapt tijdens het dansen steeds op de tenen van je partner en die zegt dan heel irritant "au!". Hoe los je dat op? a) je gaat beter leren dansen. b) je pakt een rol tape en plakt de mond van je danspartner dicht.

Met wat riempjes kun je voorkomen dat je paard zijn mond open doet om au te zeggen...

Het wordt positief gevonden als een paard "schuimt". Een paard zal van nature echter geen speeksel produceren tijdens de beweging: Wij vinden het dan ook geen gezicht als je op een kwijlend paard rijdt.

Fysiologische incompatibiliteit
De ademhalingsweg en spijsverteringskanaal zijn bij een paard strict gescheiden. Wanneer een paard galoppeert is de ademhalingsweg wijd geopend en de weg naar de slokdarm stevig gesloten. Wanneer een paard slikt is het precies andersom. Paarden zijn niet gemaakt om tegelijkertijd te eten en te galopperen (iets dat in de natuur bij een graasdier een situatie is die niet eens voor kán komen).
Wanneer het paard echter iets in zijn mond heeft, al is het "maar" een bit, dan worden er naar het brein "eet-signalen" gestuurd. De kauwreflex wordt geactiveerd en het paard begint tong- en kaakbewegingen te maken. Tegelijkertijd wordt de aanmaak van speeksel gestimuleerd. Het paard wordt door de ruiter gevraagd te bewegen waardoor de hersenen tegenstrijdige berichten ontvangen, een fysiologisch conflict ontstaat en het sympathische (beweging) en parasympathische (rust en eten) systeem tegelijkertijd worden geactiveerd.
Verstoring van de ademhaling
Het reguleren van de snelheid van het paard-met-bit berust op het buigen van het hoofd. Hoe verder de kin richting borst beweegt, hoe verder de ademhalingsweg wordt dichtgeknepen. (In vrijheid rennende paarden bewegen hun hoofd naar voren, onder andere om de luchtweg vrij te maken.)
Door de speekselvorming, opgewekt door het bit, worden paarden geprikkeld om te slikken. Maar tijdens het slikken wordt de luchtweg afgeknepen (net als bij mensen). Bij een galopperend paard volgt de ademhaling het ritme van de beenbewegingen; slikken verstoort deze choreografie.
Verstoring van de gang
De ademhaling en beenbewegingen zijn in balans met elkaar. Wanneer de ademhaling wordt verstoord zal het paard proberen het ritme te herstellen en vaak gebeurt dit door de gang aan te passen aan de ademhaling. Het slikken zorgt voor een vertraging van de ademhaling, de gang past zich aan. Het eindresultaat is een onregelmatige, rommelige gang.
Paarden gebruiken hun relatief zware hoofd als balanceerorgaan, op dezelfde manier als waarop kleinere zoogdieren hun relatief zware staart voor dat doel gebruiken. Het hoofd van het paard maakt subtiele bewegingen om de gang zuiver te houden; wanneer het paard het hoofd niet meer vrij kan wegen wordt de gang minder efficiët.
Mond- en gebitsproblemen
Paarden zijn gemaakt om door de neus te ademen: tijdens beweging is de mond stevig gesloten. Een bit verbreekt deze verzegeling en vaak loopt het paard met een min of meer geopende mond.
Het bit stoot vaak tegen kiezen, en ligt in het gevoelige gebied waar de nog niet doorgekomen wolfskiezen vlak onder de oppervlakte drukken. Paarden wisselen hun melkgebit voor hun definitieve gebit tussen de 2 en 5 jaar en moeten in deze periode, waarin ze van zichzelf al een pijnlijke mond hebben, vaak al met een bit lopen.
Ontwikkeling van abnormaal gedrag
Vermijding van het bit is iets dat algemeen voorkomt. Veel paarden hebben één of meer onnatuurlijke gedragingen ontwikkeld als gevolg van het bit: "hoofdschudden", "tong over het bit leggen", "mond open houden" (kan je weer tegengaan met een extra riem), "schuimen", "kwijlen", "op het bit leunen", "hoofd in de lucht gooien", "tong uit de mond steken", etc. Minder bekend is dat ook problemen zoals "zich niet willen laten vangen", "bokken", "tanden knarsen", "met de staart zwiepen", uitingen kunnen zijn van onvrede over het bit.

Al met al zijn er nogal wat problemen die worden geassocieerd met het bit. We hebben er slechts een paar genoemd, in de literatuur wordt ook de negatieve invloed van het bit beschreven op andere delen van het spijsverteringsgestel zoals de maag. Voor ons genoeg redenen om iets, waarvan het nut toch al is achterhaald, vaarwel te zeggen.

Meer weten over hetgeen een bit met het paard doet? Wij kunnen je dit door Professor Dr. W. R. Cook geschreven boek "Metaal in de Mond" van harte aanbevelen.

Bitloze optomingen

Bitloos rijden mag zich, om begrijpelijke redenen, in een toenemende populariteit verheugen. Terwijl de populariteit toeneemt gaat het aantal verschillende soorten bitloze optomingen in gelijke tred mee omhoog. Als je besloten hebt dat je, vanwege de nadelen van het bit, geen bit (meer) wilt gebruiken, welke optoming moet je dan kiezen?

image
Bitloos paardrijden hoeft niks te kosten, je kunt je eigen goede en comfortabele touwhalster knopen en er zoals op deze foto van Khani zelfs een zachte inlage in aanbrengen. Uiteraard kun je ook bitloos rijden met super de luxe hoofdstellen, als je dat prefereert, die zijn er ook in iedere gewenste stijl!
image
Oke, het is bitloos... maar door de lange hefboom is dit niet bepaald paardvriendelijk te noemen!

Er zijn globaal gezien twee soorten bitloze optomingen: de communicatiemiddelen en de dwangmiddelen.
Ook op het gebied van bitloze optomingen zijn er helaas lieden die nog niet goed begrepen hebben waar het om gaat en allerlei vernuftige knijp-, prik-, en hefboomconstructies hebben verzonnen. Hoewel deze vernieuwde martelwerktuigen enkele nadelen van het bit omzeilen introduceren ze weer geheel nieuwe problemen: zo is al gebleken dat het neusbot van een paard uiterst breekbaar is... Een algemene regel is dat je constructies die voorzien zijn van hefbomen en andere tortuurinrichtingen beter links kan laten liggen.

Als we een kijkje nemen naar de bitloze optomingen die zijn ontworpen als communicatiemiddel dan blijkt dat ze niet zoveel uiteen lopen (zie ook onze test: Bitloze Optomingen). Niet zo verwonderlijk eigenlijk: als het om communicatie gaat is het maar net hoe je de taal tussen jou en je paard hebt afgesproken. Zo kun je je paard leren dat "trekken aan de linkerteugel" betekent dat hij rechtsaf moet gaan. Als dat de afspraak is tussen jou en je paard en het goed werkt, waarom dan niet? Op deze manier kun je ieder communicatiemiddel gebruiken, want het communicatiemiddel is ondergeschikt geworden aan de afspraken die je met je paard maakt.

Onze eigen ervaring is dat, wanneer je eenmaal het pad van de dwangmiddelen hebt verlaten, je sowieso minder afhankelijk bent van de optoming. Paarden blijken dan te reageren op meer subtiele signalen, waardoor het soms lijkt alsof je paard je gedachten kan lezen en al reageert voordat je daadwerkelijk een "teugelhulp" geeft. Zo ontdekken veel ruiters tot hun verrassing dat de overstap van halster naar een touwtje om de nek totaal niets voorstelt en het paard als vanouds reageert op precies dezelfde teugelhulpen. Zo kunnen wij onze paarden met elke bitloze optoming rijden zonder eigenlijk een verschil te ontdekken.

Je kan een vreselijk dure bitloze optoming kopen die met veel commerciële tam-tam op de markt wordt gebracht, en daar is niets mis mee. Verwacht er echter geen magische resultaten van, een goedkoop zelfgeknoopt halstertje voldoet vaak evengoed. We raden zelfs aan om zelf je halster te knopen; op die manier kun je het halster geheel naar eigen smaak vormgeven en last-but-not-least precies op maat maken.

Een stalhalster voldoet vaak minder goed door het gewicht, de stugge constructie en de vele metalen onderdelen die storende signalen doorgeven. Generaliserend zouden we willen zeggen: hoe lichter en eenvoudiger de constructie, hoe beter het werkt.

We hebben verscheidene rijhalsters uit de categorie "communicatiemiddelen" onderzocht; het artikel heet Bitloze Optomingen.

Overstap naar bitloos

image

Het hangt een beetje van je voormalige rijstijl af of je onmiddellijk kunt overstappen op een bitloze optoming of dat er eerst enige "omscholing" nodig is, voor zowel ruiter als paard.

Belangrijk is dat je paard heeft geleerd te wijken voor druk, want dit is waar het rijden met een bitloze optoming op is gebaseerd. Lees voor de zekerheid even ons artikel over wijken-voor-druk.

Een absolute aanrader is om je paard vervolgens de one-rein-stop te leren. Dit is je noodrem, niet alleen nuttig voor paarden die met een bit worden gereden, maar essentieel voor wie bitloos wil gaan rijden. Het is deze manier van stoppen waarmee we de grootste renmaniakken veilig tot stoppen weten te bewegen. Zie ons artikel over de One Rein Stop.

Een goede voorbereiding voor het bitloos rijden bestaat uit het volgen van een of andere natural horsemanship cursus. Bij de meesten zit het bitloos rijden in het programma (bij de meeste stromingen mag je pas een bit gaan gebruiken als je het bit niet meer nodig hebt om je paard in bedwang te kunnen houden, dus er wordt begonnen met bitloos rijden). Zelf hebben we goede ervaringen met Parelli Natural Horsemanship maar er zijn natuurlijk ook nog andere goede methoden.

Een paar verschillen ten opzichte van het rijden met een bit:

  • Het is geen goed idee om met constante aanleuning te rijden. Het paard voelt met de neus voornamelijk het verschil tussen wel of geen druk, maar minder goed het verschil tussen druk of nog meer druk. Als je met constante aanleuning rijdt heb je je grootste communicatiemiddel wel of geen druk al verspeeld en blijft voor het rijden slechts druk of meer druk over, wat veel minder effectief is.
  • Bij de meeste optomingen trek je niet aan de teugels om te sturen, maar beweegt ze opzij. In algemene zin bestuur je door de teugels opzij te sturen de voorhand, door de teugel naar achteren te bewegen bestuur je de achterhand. Neck-reining is daarbij ook een belangrijke cue, waar je paard vanzelf op reageert als hij eenmaal heeft geleerd te wijken voor druk.
  • Remmen doe je niet door de teugels naar achteren te trekken, maar door ze op te tillen, of door aan een enkele teugel te trekken (zie de One Rein Stop).

Het is aan te raden om een nieuwe optoming eerst uit te proberen in een gesloten omgeving.

Wanneer je eenmaal bent overgestapt naar een bitloze optoming zul je ervaren dat je paard ontspannender loopt, minder verzet toont, ruimere en gelijkmatiger gangen krijgt, en door dit alles minder reden heeft zijn rug weg te drukken.

Andere voordelen zijn:

  • Je hoeft bij buitenritten geen extra halster meer mee te nemen. De meeste bitloze optomingen zijn prima geschikt om je paard met de hand te leiden of vast te leggen.
  • Je paard kan onderweg gewoon water drinken, zonder daarbij lucht naar binnen te zuigen.
  • Je kan je paard onderweg, als beloning bijvoorbeeld, wat laten grazen. Met een bit is dit over het algemeen een minder goed idee.

Eenmaal bitloos blijven de meeste mensen ook bitloos. Waarom nog terug naar een bit, met al zijn riempjes e.d. als het zonder ook kan?


  In het foto-album hebben we een speciale rubriek waar lezers van de website verslagen en foto's hebben geplaatst van hun paarden waarmee ze onder andere het bitloze paardrijden laten zien (als je zelf ook leuke foto's hebt, zet ze er op ter inspiratie voor anderen!). Zie de fotorubriek Natural Horsemanship.


Plaatsing neusriem

Hoogte van de neusriem
Hoogte van de neusriem
©
Ilona Kooistra

Let erop dat je de neusriem niet te laag doet. Op de foto zie je Khani en een paardenschedel waar de neusriem op een vergelijkbare plek zit. Links zit hij goed. Rechts zit hij te laag. Als je ooit een paardenschedel in handen hebt gehad en hebt gevoeld hoe fragiel dat botje is, dan weet je waarom...

Vooraanzicht
Vooraanzicht
©
Ilona Kooistra

Hier zie je het van voren. Het uiterste puntje van het neusbotje is echt heel dun

image
©
Esther

Een hinnikend paard, zie je ook voor je dat een te lage neusriem ook vrij snel kan zorgen dat het paard zijn luchttoevoer wordt gehinderd? Al met al reden genoeg om de neusriem op het stevige deel van het neusbot te hebben

Veelgestelde vragen

Is rijden zonder bit wel veilig?

Rijden zonder bit is niet gevaarlijker dan rijden met een bit. Vele paarden rennen gewoon door het bit heen, dus zo veilig is het bit dus ook niet. Wat veel belangrijker is, is wat je aan je paard hebt geleerd. Als je het bit vervangt door een bitloze optoming maar je blijft rijden alsof het paard een bit in zijn mond heeft, dan heb je een stap overgeslagen en heb je een kans dat het niet werkt. Na de juiste scholing, van zowel ruiter als paard, waarbij de one-rein-stop een belangrijk onderdeel is, blijkt dat bitloos in veiligheid zeker niet onderdoet voor het bit. Sterker nog: bitloos blijkt het in panieksituaties te winnen van het bit, niet in de laatste plaats omdat pijnprikkels het vluchtinstinct van een prooidier nog verder aanwakkeren, en de werking van het bit nou eenmaal is gebaseerd op het toedienen van pijnprikkels.

Ben je wel verzekerd als je zonder bit rijdt?

Ondanks alle fabeltjes die er circuleren kunnen we hier gerust "ja" op antwoorden. Er zijn twee soorten verzekeringen van toepassing: de ziektekostenverzekering en de WA (Wettelijke Aansprakelijkheid). Ziektenkostenverzekeringen betalen altijd, al lig je in het ziekenhuis door roken of zelfs een regelrechte zelfmoordpoging: Eigen-schuld-dikke-bult is geen argument voor de ziektenkostenverzekering. Wat de WA betreft: die keert uit als je aansprakelijk wordt gesteld voor schade die door jouw toedoen is ontstaan. Als je bijvoorbeeld een bal trapt door de ruit van de buren doet het er niet toe of je wel goedgekeurde voetbalschoenen aanhad of dat je met je sandalen tegen de bal trapte. Zo doet het er ook niet toe als je met je paard brokken veroorzaakt hoe je dat precies voor elkaar hebt gekregen, met of zonder bit, of zelfs zonder iets.

Kan het paard wel genoeg in de krul lopen met een bitloze optoming?

Je kan een paard alles leren; we hebben zelfs paarden in de krul zien lopen zonder enige optoming. De vraag is echter of dit nou wel zo nodig is: Het paard is niet gemaakt om in zo'n onnatuurlijke houding te lopen. Gezichtsvermogen, ademhaling e.d. functioneren beter als het paard in een wat natuurlijker houding loopt. Dat dit nodig zou zijn voor de rug is een natte apen verhaal: als dit waar zou zijn dan zouden dressuurpaarden langer moeten leven dan paarden uit andere disciplines die minder in de krul gereden worden, maar uit niets is gebleken dat dit zo is. Maar dat is eigenlijk iets voor een ander artikel...

Maar hoe moet het nou met gangenpaarden? Je hebt toch een bit nodig om te tölten?

Je kan een paard alles leren, waarom de gangen dan niet? Onze Jack, een draver, zal niet uit zichzelf gaan tölten, maar hij kan het wel. En dat lukt prima op een touwhalster...! De ontwerper van het LibraRB-halster rijdt bijvoorbeeld zelf IJslanders en heeft het halster daarmee ontwikkeld. Lukt dus prima!

Maar een touwhalster is toch ook niet vriendelijk vanwege de knoopjes die op zenuwen drukken?

Dit verhaal circuleert al lang maar er is geen enkele anatomische rechtvaardiging voor. Ook uit eigen ervaring kunnen we zeggen dat het niets uitmaakt of je wel of geen knoopjes hebt, of waar ze precies zitten. Zoals je op de foto's kan zien zitten de knoopjes bij ieder halster op een andere plaats, maar je mag aannemen dat "zenuwpunten" (als die er al zijn) op specifieke plaatsen zitten. En als je er toch in gelooft, dan neem je toch gewoon een bitloze optoming zonder knoopjes? De touwhalsters die we zelf knowen, knopen we met een zo klein mogelijk knoopje (enkele lijn in de knoop in plaats van dubbel). Want ongeacht zenuwpunten, is het natuurlijk wel zo dat een knoopje een drukpunt geeft.

Onze eigen ervaringen

Wij zijn zelf ooit begonnen met paarden die zeer moeilijk te stoppen waren, met bit. Onze paarden leerden ons dat we iets niet goed deden en dat het bit volledig zinloos was en we een andere richting op moesten slaan wilden we de controle houden over het paard. Inmiddels rijden we onze paarden al sinds ongeveer 2004 uitsluitend bitloos, op een touwhalster, ook tijdens lange buitenritten en zelfs meerdaagse trektochten, door de stad, op het strand, in stap of rengalop. De paarden die wij rijden zijn beslist geen doetjes:

  • Jack is een draver met een renbaan-carriere, en hij was met geen enkel bit te stoppen (hij is op de drafbaan getraind om te 'hangen' in het bit waardoor hij met druk op het bit alleen maar harder gaat en zich volledig vastzet. Bitloos rijden in combinatie met de one-rein-stop is uiteindelijk DE manier gebleken om hem onder controle te houden.
  • Baladeika is een Arabier, eentje die graag rent en op enge dingen het liefst reageert door in rengalop weg te sprinten met het bit hard tussen haar kaken geklemd. Een bit had geen enkel effect, ze was daar net als Jack niet mee te stoppen.

Jack en Baladeika waren onze leerpaarden, dankzij hun reactie op het rijden met een bit, hebben wij ons moeten (en willen) ontwikkelen naar een andere manier van rijden en omgaan met paarden. Alle paarden die we na die tijd hebben gekregen, hebben nooit een bit ingehad omdat we tegen die tijd al volledig overtuigd waren dat een bit niet nodig en niet wenselijk is. We zijn onze leermeesters Baladeika en Jack heel dankbaar dat ze niet van het type meegaand karakter zijn en dat ze ons de weg hebben gewezen om te luisteren en goede oplossingen te bedenken.

Na onze leerpaarden kwamen er meer paarden bij ons wonen:

  • Harisha is een kruising draver-Arabier en door ons zelf beleerd, maar een bit heeft ze nog nooit in haar mond gehad.
  • Khani is een Arabische hengst, een bit heeft hij nooit ingehad want we hebben hem zelf ingereden. Hij doet het perfect bitloos, ook als er hengstige merries in de buurt lopen (dat bleek tijdens een NVVR dagrit, waarbij de eigenaresse van de hengstige merrie in eerste instantie nogal fel uitviel dat Ilona met een hengst durfde te verschijnen, en nog wel zonder enige vorm van dwang (geen bit of ketting of wat dan ook!!) dat was zo uit den boze volgens haar... Na een aantal uur verontschuldigde zij zich omdat de bitloze Arabische hengst zich toch eigenlijk wel heel erg keurig gedroeg...
  • Camee en Khabal zijn veulens van Harisha en Baladeika/Khani en bij ons geboren en zij hebben natuurlijk nooit een bit ingehad omdat we ze zelf hebben ingereden en ze zijn net zoals de rest van onze paarden heel erg goed bitloos te rijden.

Reacties

Naam:
Email:
Tekens over:


Iedereen zou bitloos moeten rijden. Wat een verademing voor de paarden! Goed artikel. Ik hoorde eerst ook tot de sceptici maar ik ben om, een bit in de mond van een paard is niet goed en bitloos gaat prima. de paarden zijn er duidelijk gelukkiger mee.
1
0

wij hebben pas een pony van 5 jaar gekocht en toen we ernaar gingen kijken heeft ze met bit gereden maar hoe kan ik het nu best aan pakken om haar bitloos te leren? gewoon ineens bitloos rijden ?
0
0

Ik wilde mijn Andalusische merrie graag bitloos rijden en was niet blij met de forse Portugese Pelham die ze gewend was. De eerste poging was geen succes. Toen heb ik een tijdje een dubbelgebroken trens gebruikt en nu sinds enkele maanden geen bit meer. Eigenlijk bij toeval omdat de lagen om onverklaarbare reden geïrriteerd waren en ik er geen bit op wilde leggen. En het gaat nu prima! Laatst toch nog even de trens in omdat we de stad in gingen, maar achteraf had dat niet gehoeven. Gewoon de tijd nemen, rustig opbouwen, vertrouwen ontwikkelen. Allebei blij nu.
0
0

In de fotoseries op deze site (in 'interactief'), staan een paar leuke bitloze menvoorbeelden. Bitloos (en uiteraard ijzerloos) mennen Door Martina, 31-10-2008. en bitloos mennen Door Nils Vellinga, 25-3-2008. en Bitloos mennen Door Nils Vellinga, 8-4-2007. Let erop dat als je fotoseries zoekt, dat je dan het vakje 'toon de laatste 20 series' uitvinkt zodat je gewoon alles ziet wat er is. Deze series staan onder 'natural horsemanship'
0
0

Hore zit het met bitloos en aangespannen rijden? Heeft u dan nog tips en opmerkingen?
0
0

Ik vind het stukje over kwijlen nogal apart, dit is niet alleen bij een paard als het een bit heeft. Ik rijd zelf bitloos met een touwhalster en mijn paard kwijlt of 'schuimt' altijd als ik aan het rijden ben..
0
0

Ik denk dat jouw paard dan wel wat stress heeft tijdens het rijden? Ontlast ze ook veel?
0
0

Lang verhaal kort. Ik reedt mijn lastige en neurotische merrie altijd met dubbelgebroken bit en vond bitloos best wel onzin. Als ze weer de kolder kreeg pakte ze het bit vast en had ik eigenlijk niets meer te vertellen. Ik had sporen nodig omdat ze door m'n been heen liep. Toen ben ik toch een keer bitloos gaan proberen (kaak-gekruist) en mijn eerste keer was in het bos. Als ze er vandoor gaat dan is het een kwestie van uitzitten :) Tot m'n verbazing liep ze veel meer ontspannen, reageerde erg goed op m'n benen en zit en heb werkelijk geen seconde het gevoel gehad dat ik m'n controle kwijt was. De tweede keer (weer in het bos) veel overgangen en tempowisselingen gedaan. Van vol rengalop naar traag stappen. Het ging verbazend goed. Nu ben ik een aantal maanden over op bitloos en mijn lastige merrie is heel anders gaan lopen. Met dressuur loopt ze netjes nageeflijk, met springen is ze voorwaarts maar zo goed te sturen en in het bos is ze wat meer kijkerig maar veel meer ontspannen. Ik heb geen sporen meer nodig. Ik ben om, ik geloof niet dat een bit meer controle heeft, integendeel, als ze het bit vastpakken heb je echt niets meer te vertellen. Ik geloof dat je bitloos anders gaat rijden, veel meer op zit en meer in harmonie. En de controle? Die verlies je bitloos echt niet meer dan wanneer je met bit rijdt. Ik denk juist dat (in het geval van mijn merrie) paarden in verzet komen door het bit. Voor iedereen die anders denkt, leen van iemand een bitloos hoofdstel en probeer het.
0
0

Omdat mijn nieuwe paard schud met haar hoofd tijdens het rijden heb ik maar eens mijn bitloze hoofdstel geprobeerd. Voor de zekerheid heb ik wel het hoofdstel met bit eroverheen gedaan. Omdat ik geen bak heb ben ik er direct mee buiten gaan rijden. Dat houd in langs een drukke weg, waar veel vrachtwagens en trekkers rijden. Het was geen probleem! Heb mijn bit niet meer nodig gehad! en ze schud niet meer. Vandaag heb ik mijn paard zonder zadel met stalhalster naar zijn weide gereden, langs dezelfde drukke weg. Ook hier geen problemen. Mijn paardje is 12 jaar, en is zeer ws nooit eerder bitloos of zadelloos gereden. Alles was dus nieuw voor haar. Maar de overstap gaat dus heel soepel. Nu nog de one-rein-stop leren... Beetje de omgekeerde volgorde maar goed. Omscholen is dus helemaal niet altijd nodig wil ik maar zeggen! Nu nog eens zo'n nekring proberen...
0
0

Marianne Schuursma
beste Esther, mocht je hier nog eens komen lezen: je kan niet zomaar rijden op een paard, dat is gevaarlijk, dat vereist inzet. Als je uit gaat van het paard is een bit is per definitie slecht en pijnlijk en nutteloos. Wil je meer (wetenschappelijk en onderbouwd) weten lees hier alles en ook op het forum. Veel plezier!
0
0

Besef je heel goed dat je niet ZOMAAR bitloos kan gaan rijden op je paard. Ik heb al van ongelukken gehoord. Er zijn zoveel ruiters die denken dat ze paardenmensen zijn omdat ze er toevallig een paard hebben. TE veel. Dat zo'n ruiter zou kunnen verongelukken doet me weinig, maar een paard verdient dat nergens aan. Dus doe dit alsjeblieft met verstand en onder begeleiding. Neem lessen als je nog nooit bitloos gereden hebt. Het is trouwens ook niet zo dat met bit rijden per definitie slecht is. ALs je goed kan rijden dan heeft je paard geen enkel last van een bit. Heeft ie dat wel dan kun je gaan twijfelen aan je eigen rijkunsten. PS. Uitzonderingen zijn natuurlijk overal.
0
0

Ik ben begonnen met op een ordinaire manege te gaan rijden, dus dat met bit. Na een jaar wilde ik zelf een paard, en ik vond er 1 bij een vrouw die vertelde dat een bit zeker niet nodig was, en dat die paard beter reed zonder bit. Ik ben dus gewoon begonnen met rijden zonder bit. Maar ik kende nog niets van nh. Dat kwam echter snel, omdat het paard laten luisteren met angst en pijn, lans geen kanten werkte. Van de moment dat ik nh begon toe te passen, met grondwerk en alles erbij, veranderde mijn paard zeer snel. Binnen het jaar had ik een paard dat ik voor geen geld meer kwijt wilde. Na 5 jaar van samenwerking waren we een perfecte eenheid. Kijken waar ik naartoe wilde, was genoeg om het paard duidelijk te maken waar ik naartoe wilde. Het paard weigerde praktisch nooit meer iets, en we genoten van onze ritten. Later was het voldoende om mijn gewicht te verplaatsen in het zadel om duidelijk te maken hoe snel ik wilde rijden. Het paard werd zo enorm licht. Nu mijn paard enkele maanden dood is, leidt bij andere mensen soms paarden op. Vaak hebben ze problemen met bokken of slecht reageren en zwaar zijn. Het eerste dat ik dan doe is grondwerk. Als dat goed gaat, leg ik er een zadel op. Ook haal ik onmiddelijk het bit eruit, en dan blijkt meestal dat het paard nergens problemen mee heeft. Leve het bitloos rijden dus. Dat heeft mij veel verder gebracht in mijn omgang met paarden. De paarden verdien het echt om op een vriendelijke manier gereden te worden. Echt een aanrader dus.
0
0

Mijn vriendin heeft een eigen paard en dat wordt door haar (en nog een paar andere mensen) altijd met bit gereden. Nou gaat dat opzich niet heel slecht behalve dat hij echt nauwelijks stil te zetten is en dat hij buiten soms een beetje kan dribbelen en al helemaal niet stil te zetten is. Dus ik stelde voor van misschien moet je het eens met een touwhalster proberen. Zo gezegd zo gedaan en ja: het paard stopt met de lichtste hulpen en was zo veel makkelijker te rijden dan normaal met bit. Hij liep heel ontspannen en alle stress was als sneeuw voor de zon verdwenen! Dus ook hier zijn er weer fans van bitloos rijden bij!
0
0

Nymphaea
Trouwens, paarden schuimen ook als ze bitloos gereden worden hoor. Als je het paard een goed rijdt met goede ontspanning zie je ook een beetje schuim op de mond vormen, maar de hoeveelheid hangt van paard tot paard af. Uit eigen ervaring gezien en geleerd ^^
0
0

Ik heb zelf een superlief arabiertje Cadans. Ik kan er werkelijk alles meedoen als ik maar niet aan zijn hoofd zit. Ik rij er nu al heel veel met het halster maar ik heb nu een bitloos hoofdstel besteld. I hoop dat hij dan ook wat makkelijker is met zijn kopschuw
1
0

ik rij zelf ook 2 arabieren bitloos. en ik vind het zó ontzettend fijn! ik hoef eigenlik niets meer te doen. de paarden doen alles zelf. je moet dan wel blijven sturen/stoppen maar dat kost niet vvel moeite. op de manege moet ik altijd wél met bit rijden. echt stom. in iedere les gaat mijn paard ervan door en moet ik blijven zitten tot ie uit gerent is. en dan zegt de instructrice doodleuk: 'aantrekken! stop is stop!' en 'je geeft hem teveel ruimte, zo kan ie weglopen' terwijl die arabieren die ik bitloos rijd, nergens van weglopen, klapband, vuurwerk, helemaal negens van. ik kan dus iedereen met zo schrikkerig/vervelend paard alleen maar aanraden om bitloos te gaan rijden. stuk goedkoper ook...
0
0

Oh, ik zie nou dat Spirithorses nog wel ver van Maldegem ligt...
0
0

Er is wel spirithorses net over de grens bij Maastricht, ze hebben een hele duidelijke website. Alles is daar bitloos en ze geven ook lessen. Ik weet niet of je bitloos wedstrijden kan rijden eigenlijk. Trouwens, weet iemand misschien nog iets of iemand die wat met NH doet in de buurt van Dordrecht? Ik kan niks vinden maar zou het zo graag proberen :(
0
0

Wel ik wil ook bitloos leren rijden maar helaas heb ik geen eigen paard en rij ik met paarden van iemand anders. Ik zou het graag willen leren op een soort 'Natural' manege alsje snapt wat ik bedoel? bestaat dat? zoja weet er ieamnd ene zijn in de buurt rond Maldegem Oost-vlaanderen, Belgie?? en kan je met bitloos rijden meedoen aan wedstrijden?? ik bedoel dan werkelijk meedoen zonder een bit of mag dat niet?
0
0

niet dat ik VOOR het rijden met bit ben hoor;)
0
0

@@merel, dat is idd waar. maar ik bedoel maar, sommige paarden die bitloos gereden worden willen n iet aan de teugel lopen, en sommige mensen denken dat ze met 'n bit waqt meer te vertellen hebben. Bv ik rijd mijn pony ook bitloos en hij gaat oook niet nageeflijk lopen als ik hem dat vraag.
0
0

Je paard kan ook 'aan de teugel' lopen zonder bit hoor, het bit heeft daar geen meerwaarde. :-) Wel eens geprobeerd?
0
0

Chlo, misschien moet jij eens met een stuk ijzer over je tong gaan rondlopen ... wedden dat jij gaat kwijlen? Als je weet wat je doet heb je namelijk geen bit nodig ... maar hee ... dan moet je wel weten wat je doet hé?
0
0

paarden lopen aande de teugel als ze ontspannen zijn en nagefelijk lopen .Dit komt de rugspieren ten goede als een paard met zijn hoofd hoog oploopt wordt de rug weggeduwt. Waarom schuimen paarden uit hun mond? omsat ze het bit niet aannemen zeker . Als je weet wat je doet doe je een paard geen pijn maar je moet natuurlijk wel kunnen rijden he!
0
0

Bitloos rijden is gewoon vele beter, toen ik echt zonder bit wou rijden (nadat ik ht filmpje heb gezien wat het bit doet in de mond) maar nog geen nieuw bitloos hoofdstel had dan hb ik gereden met mijn halster & mijn touw & daarop reageerde Unicum suuuupergoed! hij was stukken ontspannender. Arme, arme paardjes die altijd super strak aan de teugel worden gereden! erg gewoon.
0
0